Yeniden Tahkik: Neden, Nasıl?

Kuşkusuz tüm canlılar bir hayatı yaşar fakat onlar arasından yalnızca insan sadece yaşamakla kalmayıp aynı zamanda “Yaşam nedir?” sorusunu sorar. Bu, onun hemen her şeyle arasına mesafe koyarak onlar üzerine düşünebilme yönündeki metafizik kabiliyetinin doğal bir tezahürüdür. Bir kez bu soruyu sorduğunda insanın önüne yaşanabilecek birçok hayat çıkar. İnsanın kaderi, bu hayatlar arasından hangisinin gerçekten […]

Tahkik Nedir?

Tahkîk kelimesi, İslam düşünce tarihinde daha ziyade Fahreddin Râzî ve sonrasında yaygın olarak kullanılan hatta “muhakkikler çağı” denilmeyi hak edecek şekilde döneme adını veren bir yöntemi ifade eder. Tehânevî’nin müteahhirûn dönem kaynaklarına dayanarak hazırladığı Keşşâfu ıstılâhâti’l–funûn ve’l–ulûm adlı eserinde “tahkik ehli şöyle der”, “bunun tahkiki şudur” ve “meselenin tahkiki şudur” gibi kalıp ifadelerde tahkik kelimesi […]

Tahkik ama Nasıl?

1. Tür olarak insan, mevcudiyetini farkında olsa da olmasa da Hakk ve hakikat ile irtibat içinde sürdürür. İnsan, esas itibarıyla Hakk ve hakikate bağlı olmak zorunda olduğu gibi, Hakk ve hakikat da insanı bağlar. Diğer taraftan insan, kendi mükteseb amelleri ve onların sonuçlarından ibaret bir düzen/dünya içinde mevcudiyetini sürdürmek zorundadır. Her insan yavrusu, daha önce […]

Fıkıh Usûlünün Çağdaş Anlamı Üzerine

Usûlü’l–fıkıh ya da Türkçede daha çok bilinen formuyla fıkıh usûlü, İslâmî bilginin son vahiyle yani Kur’ân–Sünnetle irtibatını teorik ve metodolojik açıdan ele alan bir ilimdir. İslam ilim tasnifinde bu ilmin konumu malum olsa da onun Modern Batı merkezci bilim anlayışının hâkim olduğu bir bağlamda ve bilimler tasnifinde neye karşılık geldiğine ilişkin farklı yorumlar ve değerlendirmeler […]

Günümüzde Müslümanların Nasıl Bir Usûle İhtiyacı Var?

Hakikat elimizin altında değil. Her şeyi zorlaştıran da bu, ilginç kılan da… İnsanlık hakikate sadık sözün peşinde bitmeyen, tükenmeyen bir arayışla mükellef. Birileri, iyi ki, uğraşıp didinip izlenebilecek yollar açıyorlar: 1. İnsan fikrinin işleyiş biçimini ele alan mantık usûlü bir yol. Bilinenden bilinmeyene geçiş için köprüler kuruyor. 2. Sözün hangi şartlarda içeriği bakımından doğru olduğunu […]