Biz Hangi Dünyada Yaşıyoruz?

İnsanlar hangi dünyaya kulak kesilmişse öbürüne sağır. —İsmet Özel   Dünya; ortak bilgi, kanaat ve yargıların ötesinde, bireysel ya da toplumsal bilgi birikimimize bağlı olarak her birimize farklı şekillerde görünür. Kişisel deneyim, toplumsal bellek ve entelektüel duyarlılıklar, herkesin paylaştığı bilindik dünya algısının dışında her birimiz için bambaşka dünyalar oluşturur. Teoloji ve felsefenin daha başından itibaren […]

Hayat Görüşü ve Âlem Tasavvuru Olarak Dünya

“İnsan ‘Yer–yüzü’nde doğar ama Dünya(sın)da yaşar” demiştik daha önceki Teklif yazılarımızda. Bu geçişin anlamı, nasıllığı, değeri, vb. hakkında düşünmüş; akıl ve bilgiyle irtibatını göstermiş; dünyanın temeddün, tarih, medeniyet, vb. şekillerde farklı olarak adlandırılabileceği üzerinde durmuştuk. Bu yazıda dünya kavramının bir ad olarak kullanıldığında delâlet ettiği, kendinde, tekli ve çoklu anlamlarını ya da bir nitelik olarak […]

Kendi Zamanımızın Peşinde Bize Ait Bir Dünya Ne Demektir?

İki binli yılların başında misafir araştırmacı olarak bulunduğum McGill Üniversitesinde, bir gün, farklı ülkelerden gelen arkadaşlarla Montreal’de bizi en çok şaşırtan şeyin ne olduğunu konuşuyorduk. Müzakere ertesinde “beni en çok şaşırtan şey, Montreal’de hiçbir şeye şaşırmamış olmam sanırım” diye düşündüm. Sokaklar ve caddelerin düzeni, toplu ulaşım sistemi, tüketim alışkanlıkları, kıyafetler, kahveden pizzaya yenilip içilen şeyler […]

Fıkıh Usûlünün Çağdaş Anlamı Üzerine

Usûlü’l–fıkıh ya da Türkçede daha çok bilinen formuyla fıkıh usûlü, İslâmî bilginin son vahiyle yani Kur’ân–Sünnetle irtibatını teorik ve metodolojik açıdan ele alan bir ilimdir. İslam ilim tasnifinde bu ilmin konumu malum olsa da onun Modern Batı merkezci bilim anlayışının hâkim olduğu bir bağlamda ve bilimler tasnifinde neye karşılık geldiğine ilişkin farklı yorumlar ve değerlendirmeler […]

Günümüzde Müslümanların Nasıl Bir Usûle İhtiyacı Var?

Hakikat elimizin altında değil. Her şeyi zorlaştıran da bu, ilginç kılan da… İnsanlık hakikate sadık sözün peşinde bitmeyen, tükenmeyen bir arayışla mükellef. Birileri, iyi ki, uğraşıp didinip izlenebilecek yollar açıyorlar: 1. İnsan fikrinin işleyiş biçimini ele alan mantık usûlü bir yol. Bilinenden bilinmeyene geçiş için köprüler kuruyor. 2. Sözün hangi şartlarda içeriği bakımından doğru olduğunu […]